Groeien in de zorg: is dat nou nodig?

29-06-2009: Na de thuiszorg en de GGz gaat ook in de ziekenhuissector een (nieuwe) fusiegolf van start. De A12 ziekenhuizen, vier ziekenhuizen in Zuid-Holland, maakten pas bekend dat ze een coöperatie gaan vormen met een gezamenlijke omzet van 450 miljoen euro. In de geestelijke gezondheidszorg is de Parnassia-Bavo groep de nieuwe marktleider, met 15.000 medewerkers en 750 miljoen euro omzet. Groeien tot grote omvang is inmiddels een fenomeen in de zorg.

Het thema 'groei' is ook in de nieuwe strategie van de Sint Maartenskliniek actueel. Maar groeien betekent groter worden. En groter worden betekent meer hiërarchie, meer controlemechanismes en als je niet uitkijkt ook nog meer bureaucratie. Wat zijn dan de argumenten om te groeien?

De patiënt en de medische zorg zouden altijd de belangrijkste beweegredenen moeten zijn. Groeien als zorgaanbieder moet iets opleveren voor de patiënt, voor de kwaliteit van zorg. Dat geldt zeker voor ons. Een belangrijk streven van de Maartenskliniek is specialisatie. Door specialisatie bereik je kwaliteitsniveaus die anders onbereikbaar zouden zijn geweest. Je kan pas specialiseren als je medische staf voldoende groot is. In een ziekenhuis met vier orthopeden lukt dit niet. Die hebben hun handen vol aan de basiszorg. Een ander voordeel is dat je bij een bepaalde omvang meer ruimte hebt voor onderzoek en ontwikkeling van nieuwe behandelmethoden.

Doordat we de laatste jaren zo fors gegroeid zijn, kunnen we dagelijks patiënten helpen die nergens meer terecht konden. Helaas zijn onze wachtlijsten nog steeds erg lang en groei, met extra OK- en beddencapaciteit, zou helpen om meer mensen eerder te helpen. Verder bedienen we patiënten die niet alleen uit de regio komen maar uit alle delen van het hele land. Daarom hebben we vijf jaar geleden besloten dat een meer landelijke dekking goed zou zijn. Voor ons maar ook voor de patiënt die daarmee minder ver hoeft te reizen. Woerden was stap 1 in dit plan en er zullen er nog twee volgen.
Naast de voordelen voor de patiënten heeft groeien ook voordelen voor ons werkgeverschap. Medewerkers geven de voorkeur aan een werkgever die carrièreperspectief biedt en dus wat groter is. Vaak wil men echter wel 'kleinschalig' werken. Ook bij patiënten zie je dat terug. Men gaat graag naar een grotere zorgaanbieder, maar wil wel de menselijkheid blijven ervaren en zich niet in een fabriek wanen. Een werkgever met enige omvang kan ook meer investeren in na- en bijscholing van het personeel.

Een derde motief kan kostenbesparing zijn. Er zijn meerdere financiële voordelen: betere inkoopvoorwaarden
en betere onderhandelingspositie naar zorgverzekeraars. Verder zijn ICT en marketing vakgebieden waar je enorme kostenvoordelen behaalt als je groter bent. Bij de kapitaalintensieve takken van sport, zoals radiologie, zijn bepaalde apparaten eigenlijk onbetaalbaar als je een klein ziekenhuis bent zoals de Sint Maartenskliniek.

Groei, met inachtneming van de menselijke maat, is dus goed voor de patiënt, voor de medewerker en voor de financiën. In Woerden hebben we gemerkt dat die voordelen niet 'zomaar' uit de lucht komen vallen: je moet er hard voor werken. Ook bij toekomstige groei zal dat zo zijn. Als bestuur zullen we daarom zeker niet lichtvaardig in groeiavonturen stappen!

Peter Hoppener
Voorzitter Raad van Bestuur