De Sint Maartenskliniek doet continu onderzoek naar nieuwe en bestaande behandelingen. Alleen op deze manier kunnen we patiënten onze unieke, gespecialiseerde en effectieve behandelingen bieden. Een mooi voorbeeld van onze onderzoekstraditie, is het promotieonderzoek van collega en reumatoloog in opleiding Lieke Tweehuysen. Zij verdedigt op 29 mei a.s. haar proefschrift over de optimalisatie van behandeling met dure reumamedicijnen.

proefschrift_lieketweehuysen_omslag.png#asset:6666Door toenemend gebruik van dure en effectieve medicijnen stijgen de kosten van de gezondheidszorg. In Nederland gaat jaarlijks ongeveer 1 miljard euro om in biologische geneesmiddelen. Deze zogenaamde biologicals worden onder andere voorgeschreven bij de behandeling van ontstekingsreuma, zoals reumatoïde artritis. Lieke Tweehuysen onderzocht onder ruim 1500 patiënten hoe de behandeling van ontstekingsreuma met biologicals kan worden geoptimaliseerd.

Biomarkers

Haar literatuurstudie laat zien dat er geen relevante biomarkers zijn die kunnen voorspellen welke patiënt met een stabiele lage ziekteactiviteit kan afbouwen of stoppen met een biological. Ook vond ze geen relevante factoren die de individuele respons na het starten van een biological kunnen voorspellen.


BIO-SWITCH en BIOSPAN

Daarnaast heeft ze de effecten van het overstappen van een dure biological naar een goedkoper en gelijkwaardig geneesmiddel, een biosimilar, onderzocht. In de BIO-SWITCH studie toonde ze aan dat de meerderheid van de patiënten met ontstekingsreuma wil en kan overstappen van een biological naar een biosimilar, zonder veranderingen in effectiviteit en veiligheid. Echter, een kwart van de patiënten stopte met de biosimilar binnen 6 maanden vanwege ervaren klachten. Een mogelijke verklaring is dat patiënten en/of artsen negatieve verwachtingen hebben over de overstap naar een biosimilar, wat klachten kan veroorzaken (nocebo effect). Hieruit leidde ze de hypothese af dat het nocebo effect kan worden verminderd door vooraf een plan op te stellen over hoe er met patiënten wordt gecommuniceerd over biosimilars. In de BIO-SPAN studie heeft ze vervolgens laten zien dat het toepassen van een communicatieplan (bestaande uit het geven van onderwijs over biosimilars aan zorgverleners en het verspreiden van een eenduidige boodschap aan patiënten) inderdaad resulteert in meer patiënten die overstappen naar een biosimilar en minder patiënten die stoppen met een biosimilar.

Invloed op dagelijkse praktijk

Aanvankelijk waren er veel twijfels of patiënten met ontstekingsreuma kunnen overstappen van een biological naar een biosimilar. De BIO-SWITCH en BIO-SPAN studies hebben laten zien dat met goede communicatie de meerderheid van de gebruikers zonder problemen wil en kan overstappen op een biosimilar. Deze resultaten hebben er mede toe geleid dat de Federatie Medisch Specialisten (FMS) haar standpunt heeft aangepast  en ziekenhuizen inmiddels stimuleert om het goedkoopste biologische geneesmiddel voor te schrijven. Dit levert een grote kostenbesparing op waardoor meer ruimte ontstaat voor innovatie van de zorg.  

Datum: 29 mei 2018
Locatie: Radboud Universiteit
Promovendus: Lieke Tweehuysen
Proefschrift: Optimising biological treatment in inflammatory rheumatic diseases
Predicting, tapering and transitioning
Promotor(es): Prof. dr. F.H.J. van den Hoogen, Prof. dr. L.A.B. Joosten
Co-promotor: Dr AA den Broeder